Nowe Centrum Technologiczne Europejskiej Agencji Kosmicznej powstanie w Warszawie

To oficjalna decyzja ogłoszona 13 lipca przez premiera Donalda Tuska oraz dyrektora generalnego ESA, dr Josefa Aschbachera. Placówka będzie pierwszym takim ośrodkiem na wschodniej flance Unii Europejskiej.

Warszawa została wybrana spośród siedmiu polskich miast ubiegających się o tę prestiżową inwestycję (w tym m.in. Wrocławia, Krakowa i Gdańska). O decyzji zaważył wysoko rozwinięty ekosystem akademicki oraz zaplecze biznesowe.

Obecnie ESA posiada placówki w: Niemczech (dwie), Holandii, Włoszech, Hiszpanii, Belgii oraz Wielkiej Brytanii. Warszawskie centrum będzie pierwszym, które powstanie poza granicami państw-sygnatariuszy konwencji o utworzeniu ESA.

Ośrodek ESA w Warszawie będzie koncentrować się na bezpieczeństwie oraz rozwoju technologii o podwójnym zastosowaniu - wykorzystywanych zarówno w infrastrukturze cywilnej, jak i wojskowej. Centrum będzie rozwijać rozwiązania wzmacniające zdolność Europy do przewidywania, reagowania i odbudowy w sytuacjach kryzysowych

Oto kluczowe założenia kosmicznej inwestycji:

• Zakres działań: Ośrodek skupi się na rozwoju technologii o podwójnym zastosowaniu (dual-use), które mają kluczowe znaczenie dla obronności, zarządzania kryzysowego (np. monitorowanie powodzi) oraz ochrony granic.
• Budżet: Inwestycja jest możliwa dzięki rekordowemu wkładowi Polski do programów ESA w wysokości 731 mln euro.
• Rozwój branży: Rząd utworzy specjalny fundusz o wartości 0,5 mld zł za pośrednictwem Grupy PFR i BGK na wsparcie spółek sektora kosmicznego w kraju.
• Harmonogram: Placówka ma rozpocząć swoją działalność operacyjną w połowie 2027 roku, na początku zatrudniając kilkudziesięciu ekspertów.

W latach 2023–2025 Polska aż dziesięciokrotnie zwiększyła swoją składkę do Agencji. Na lata 2026–2028 nasz wkład finansowy na programy opcjonalne (np. rozwój usług opartych na danych satelitarnych czy robotykę) został podwojony i wynosi 550 mln euro (czyli ponad 2 mld zł).

Jednym z celów Europejskiej Agencji Kosmicznej jest budowa pierwszego polskiego statku kosmicznego, który będzie mógł zapewniać dużo większe możliwości transportowe między Ziemią a satelitami, serwisowania satelitów, czy tankowania - zapowiedział Premier Donald Tusk.

Minister Andrzej Domański poinformował, że Grupa PFR utworzy fundusz o wartości 500 mln zł, który będzie wspierał inwestycje w przedsiębiorstwa sektora kosmicznego. Bank Gospodarstwa Krajowego uruchomi specjalną linię finansowania dla samorządów na rozwój infrastruktury związanej z sektorem kosmicznym w wybranych miastach.